Kitap Okumaları: O Muhteşem Hayatınız/Oya Baydar

Share

 

“Söz yalan söyler ama ses yalan söylemez. Sezgilerime güvenirim. İyi bir adam.” S.2 1  Oya Baydar koleksiyoncu(toplayıcı) için böyle düşünür.

Romanda üç ana karakter var. Aliye Sema (Diva, opera sanatçısı, soprano), toplayıcı, Arya

“Diva: Asimile edilmeye çalışılan Dersim’liyi,

Subay: Egemen ideolojiyi (devlet)

Toplayıcı: Egemen ideolojiyi aklamaya çalışan siyaseti

Arya: Köklerinin farkında olmadığı gibi, tarihte neler olduğundan bir haber olan orta sınıfı temsil ediyor.” Böyle bakıldığında taşlar yerine oturuyor.

“Kimliğin izini süren bir kitap.” “Batılılaşmanın, modernleşmenin bir ayağıydı fotoğraf çekmek.” “Fotoğraflar geçmişe döndürür insanı bir çeşit zaman makinası.” S.51 “Fotoğrafın sadece dışa karşı değil kendi içine de döşediği zırhı deleceğinden korkmuştu.” S.35

Kitapta amaç farkındalık yaratmak, gerçekle yüzleşmek ve ödeşmektir.

“Bebeklik, çocukluk fotoğrafları insanın en saf haline dönüşüdür. Poz vermemişsinizdir. Kimseyi etkileme çabanız yoktur, ‘ne’ iseniz ‘o’sunuzdur… Çocukluk fotoğrafları yalan söylemez.” S.154

Aliye Sema(Asme): “Derinliklerinde sırlar barındıran bir kadın o. Bu  kadar büyük bir ses, böyle bir müzik mucizesinin için bom boş olamaz. Oysa dış dünyaya karşı şaşırtıcı bir uzaklığı var; dışardan, başka bir yerden seyrediyor gibi hayatı. Dış dünya ona işlemiyor, insanlar yakın olsalar da ona. Dokunamıyorlar, yüreğine nüfus edemiyorlar, kuşandığı zırh aşılamıyor. Bir an boş bulunup açık verse, anında kapanıyor, uzaklaşıyor.” S.155

“Onun yüreği sesinde. Yürek yetenekle çalışmaz ki! Yürek yeteneği besler.” S.77

Ses: “…..Kendine hiç dönmemiş, kendi hikayesi ile ilgilenmemiş, hikayesini de yazgısını da sesine teslim etmiş. Yaşadığı o muhteşem hayatın bedelini kendi gerçeğini umursamamakla, belki de inkarla ödemiş biri.” S.155

“Arya sahiden annesine benziyordu. Boyu posu dal gibi inceliği, gözleri, bakışı… Fark ; karşımdaki genç kadının doğallığıydı, dinginliğiydi. Nasılsa öyleydi ya da öyle görünüyordu. Hiçbir gizem barındırmıyor, söylenmemiş hiçbir söz saklamıyordu sanki. Sahnede değildi yaşamın içindeydi. Söylemeye, düşünmeye cesaret edemiyor ama sırdandı. Annenin büyüsü Arya’ya geçmemişti.” S.262 “Arya dengeli, dingin bir genç kadındı.” S.265

“Merakla okudum romanı. Diva nasıl bir kişilik? Sürekli hatırladığı ezgi ve kemanın sesi giz dolu Aliye Sema’nın iç dünyasının sesi gibi geldi. Kendisi için de bir gizdir, onu geçmişe bağlayan ses. Kurgu ve düğümleri başarıyla atmış. Sema’nın Asme olduğunun ipuçları 51. sayfada veriliyor: “Küçük kız rüyasında buğday tarlasına koşuyor. Önde babasının emir eri, arkasında babası adının çağrıldığını duyuyor. Kâbus görüyor. Beyaz kar, kan ya da nar taneleri.

Müzik  —–   keman  – ağıt —-beyaz piyano, fotoğraflar, çocukluk fotoğraflarını araması, Diva romanın sonunda kendi kimliğiyle barışık bir tutum sergiliyor: Sema Asme adını kullanmaya başlaması… Toplayıcıya gönderdiği fotoğrafın yanındaki paçavralar içindeki korku gözlerle bakan küçük kızın fotoğrafını koymasını istiyor. “Ben ikisiyim ikisi de benim gerçeğim.(notu)kızı Arya ile Munzur’un sesi, başlığı altında özel kaset kaydı yapmaya karar vermesi. S.472

Toplayıcının Diva’yı gördükten sonraki yorumları: “Derinliğinde sırlar barındıran bir kadın o… S.115”

Arya ile konuşurken fotoğrafla ilgili yorumu. S.264

Diva’nın  geçmişini öğrenmesinin ip uçlarını yazar başarıyla veriyor:

* Babasının fotoğraf çekmeye meraklı birisi olması

*Diva’yı seven toplayıcının satın aldığı bir torbada onun fotoğraflarıyla karşılaşması, evdeki beyaz piyano, keman, ağıt

*Toplayıcının Diva’nın sesinin türküye yatkın olduğunu söylemesi,

*Cansa’nın onun sesini tanımlarken: “Munzur gibi özgür bir ses. Konservatuar eğitimi bu sesi hapsedememiş, hala özgür, kural dışı…” yorumları.

O MUHTEŞEM HAYATINIZ’DAKİ SİMGELER

 

Savaş

 

Fotoğraflar                                             Gözler                                         Ses                                      Müzik – Keman

Çocukluk fotoğrafları                       Etek altı çocuğu                     Kabus                                    Türkü     Beyaz piyano

Küçük sandık                                                                                                 Mağara                                   Ağıt”

Yüzük                                                                                                                 Kan

Madalya                                                                                                            Kar

Üç çalgıcının fotoğrafı                                                                              Nar taneleri

Beyaz giysili kemancı                                                                               Tıraş edilmiş saçlar

  Altun Ünder

 

Atölye Grubunun Yorumları:

“Kadının çocuğunu bırakıp gitmesi nedeniyle önce suçladım, sonra hak verdim. “Gönül gözüyle baktığınız zaman bütün renkleri görürsünüz, düşündürücü güzel bir roman.”

“Anlatanlardan değil, susup içine atanlardan Diva.”

“Her şeyi bilinçaltına iterek gerçeklerden kaçıyor.”

“En çok beğenilen sözler: “Sesimi en çok kendi içinde duymam, sesim benim çığlığımdır. Ufuk genişledikçe geçmiş puslanır. Özgürleşmek istiyorsan seni tutsak eden her şeyden vazgeçmelisin.”

“Her şeyi bilinçaltına iterek gerçeklerden kaçıyor, Diva dış dünyaya kapalı.”

“Konudan konuya geçişleri, Oya Baydar başarıyla yapıyor, olayları hemen vermiyor. Romanda baştan sona bir travma anlatılıyor.”

“Anne baba çok koruyucu, teyze irdeleyici.”

“İç konuşmalar iyi takip edilirse romancının başarılı olduğunu görürüz.”

Nar:

*Bereket, kıyamet, sonsuz hayat

*Hristiyanlarda nar bereketin ve kıyamet  gününün simgesi

“Çocuk eğitimini, aşkı, sevgiyi her şeyi sorguluyor.”

“Diva’nın müziğe tutkusu çocukluğundaki keman sesidir.”

“Beyaz piyano: Arya için annesini kendisinden ayıran alettir.”

“Anne aşkın, tutkunun arkasından gidiyor.”

“Merak unsuru başarı ile verilmiş. Olef’in kim olduğunu hep merak ettim.”

“Bütün ezberlerimizin dışında bir dünyayı bize sunmuştur, Oya Baydar.”

 

 

Kitabın Adı: O Muhteşem Hayatınız

Yazar: Oya Baydar

Yayınevi: Can Yayınları

Bir cevap yazın